Zabawy towarzyskie dla dzieci: w co się bawić?
Krótka odpowiedź
Zabawy towarzyskie sprawdzają się u dzieci w wieku około 5-12 lat i wymagają najwyżej kartki i długopisu: pomidor czy głuchy telefon to czysta rozmowa, a w państwa-miasta i kropki zagrają nawet 2 osoby. Można w nie grać w domu, w świetlicy, w autokarze i na kocu na plaży, a rodzice grają na równi z dziećmi.
Są gry, których nikt nie musi kupować, bo przechodzą z pokolenia na pokolenie: dziadkowie grali w państwa-miasta, a dzieci wciąż wybuchają śmiechem przy pomidorze. Łączy je to, że najważniejsi są w nich ludzie przy stole, a nie plansza czy ekran.
Zebraliśmy dziesięć takich zabaw na podstawie propozycji szkolnej świetlicy, poradni psychologiczno-pedagogicznej i darmowego zbioru gier przygotowanego przez ojca dla rodziców. Do tego instrukcja państw-miast z dwoma sposobami liczenia punktów, tabela wieku i pomysły na wykupywanie fantów.
Spis treści
10 pomysłów na zabawy towarzyskie dla dzieci
Pomidor
Prowadzący zadaje pytania, na które wolno odpowiedzieć tylko jednym słowem: pomidor. Pytania mają rozśmieszać, na przykład: twoja buzia jest jak...? Kto się zaśmieje, oddaje fant, który na koniec trzeba wykupić zadaniem. Zamiast pomidora można mówić dziadka kalesony.
- Liczba dzieci
- od 2
- Rekwizyty
- fanty, na przykład kapcie
Głuchy telefon
Dzieci siedzą w kręgu, pierwsze szepcze słowo albo zdanie do ucha sąsiadowi, a ten przekazuje je dalej tak, by nikt inny nie usłyszał. Ostatnia osoba mówi głośno, co do niej dotarło. Im dłuższa droga, tym zabawniej przekręcona wiadomość.
- Liczba dzieci
- minimum 4-5, im więcej, tym lepiej
- Rekwizyty
- brak
Państwa-miasta
Każdy rysuje tabelę z kategoriami, na przykład państwo, miasto, zwierzę, roślina, rzecz, imię. Po wylosowaniu litery wszyscy wpisują słowa na tę literę, a gdy pierwsza osoba skończy, reszta ma chwilę na dokończenie. Punkty zależą od tego, czy ktoś inny wpisał to samo słowo.
- Liczba dzieci
- od 2 do kilkunastu
- Rekwizyty
- kartka i długopis dla każdego
Kropki
Planszą jest cała kartka, a każdy gracz rysuje swoim kolorem. Na zmianę stawiacie kropki i próbujecie otoczyć nimi kropki przeciwnika. Gdy się uda, po swoim ruchu obrysowujesz zdobycz linią poprowadzoną wzdłuż własnych kropek, a wygrywa ten, kto okrążył więcej kropek rywala.
- Liczba dzieci
- 2
- Rekwizyty
- kartka w kratkę, dwa długopisy w różnych kolorach
Kartofel
Na kartce rysuje się kopiec ziemniaków ułożonych w rzędy. Gracze na zmianę zamalowują po jednym ziemniaku, a kto zamaluje ostatni w szeregu, dopisuje sobie tyle punktów, ile ziemniaków liczy ta linia. Na koniec wygrywa osoba z największą sumą.
- Liczba dzieci
- 2
- Rekwizyty
- kartka, długopis
Zgadnij, co mam na myśli
Jedna osoba wybiera w myślach dowolną rzecz, a reszta zadaje pytania, na które można odpowiedzieć tylko tak albo nie, na przykład: czy to jest żywe? Kto zgadnie, dostaje punkt i wymyśla kolejną zagadkę. Można ustalić limit, na przykład 20 pytań.
- Liczba dzieci
- od 2
- Rekwizyty
- opcjonalnie minutnik
To, co lata
Prowadzący mówi: wróbel lata, sroka lata, i za każdym razem macha rękami jak skrzydłami, a reszta powtarza ruch. Gdy nagle powie: słoń lata, też macha, ale tym razem nikt nie powinien go naśladować. Kto się pomyli, oddaje fant.
- Liczba dzieci
- od 3
- Rekwizyty
- fanty
Alfa i omega
Gracze wybierają kategorię, na przykład zwierzęta albo miasta. Każdy kolejny podaje wyraz z tej kategorii zaczynający się na ostatnią literę poprzedniego, a słowa nie mogą się powtarzać. Przy limicie 5-10 sekund na odpowiedź wygrywa ten, kto najdłużej utrzyma się w grze.
- Liczba dzieci
- od 2
- Rekwizyty
- brak
Papier, kamień, nożyczki
Gracze chowają ręce za plecami i na sygnał, na przykład trzy, czte-ry, jednocześnie pokazują papier, czyli otwartą dłoń, kamień, czyli pięść, albo nożyczki z dwóch wyprostowanych palców. Kamień tępi nożyczki, nożyczki tną papier, a papier owija kamień.
- Liczba dzieci
- 2
- Rekwizyty
- brak
Mumie
W parach jedno dziecko stoi nieruchomo, a drugie owija je papierem toaletowym jak mumię, tak by nie było widać ubrania. Pary ścigają się, która pierwsza skończy, a potem można zrobić mumiom pamiątkowe zdjęcia.
- Liczba dzieci
- minimum 2 pary
- Rekwizyty
- papier toaletowy
Jak poprowadzić grę w państwa-miasta
-
Narysujcie tabele
Każdy gracz dzieli kartkę na kolumny i wpisuje uzgodnione kategorie. Dla młodszych wystarczą cztery proste, starsze dzieci mogą dodać zawód, kolor czy tytuł filmu.
-
Wylosujcie literę
Jedna osoba mówi głośno start i recytuje w myślach alfabet, a druga w dowolnym momencie przerywa słowem stop. Litera, na której się zatrzymano, rozpoczyna rundę; w losowaniu pomija się Ą, Ę, Ń, Ó, Q, V, X i Y.
-
Wypełniajcie jednocześnie
Wszyscy wpisują słowa na wylosowaną literę. Słowa muszą pasować do kategorii i nie mogą być zbyt ogólne, więc ptak w kolumnie zwierzę na literę p się nie liczy.
-
Zamknijcie rundę
Gdy pierwsza osoba skończy, ogłasza to, a pozostali mają jeszcze uzgodniony czas, na przykład minutę, albo liczą głośno do 10. Potem nikt już nic nie dopisuje.
-
Policzcie punkty
W prostej wersji za słowo, którego nikt inny nie wpisał, są 2 punkty, a za powtórzone 1. W wersji dla starszych: 15 punktów, gdy tylko ty masz cokolwiek w kolumnie, 10 za unikalne słowo, 5 za powtórzone i 0 za brak.
-
Kolejne rundy
Grajcie tak długo, jak macie ochotę, pilnując, by w jednym rozdaniu litery się nie powtarzały. Wygrywa osoba z największą sumą punktów.
Zabawy towarzyskie a wiek dziecka
| Wiek | Co się sprawdza | Na co uważać |
|---|---|---|
| 5-6 lat | Pomidor, to, co lata, papier, kamień, nożyczki, zgadywanie z opisu, głuchy telefon | Zadania do wykupienia fantów proste i zabawne, bez zawstydzania |
| 7-9 lat | Państwa-miasta z prostą punktacją, kropki, kartofel, mumie | Trudne litery i kategorie potrafią zniechęcić, lepiej zacząć od łatwych |
| 10-12 lat | Dwadzieścia pytań, alfa i omega z limitem czasu, państwa-miasta z punktacją 15-10-5 | Rywalizacja i spory o punkty: zasady ustalcie przed pierwszą rundą |
Co dziecku dają zabawy towarzyskie
Nowa podstawa programowa wychowania przedszkolnego opisuje swobodną zabawę jako okazję do wspólnego działania, zgłaszania pomysłów, rozwiązywania problemów oraz uzgadniania zasad i przestrzegania ich. Wśród osiągnięć dziecka wymienia też akceptowanie decyzji grupy, nawet gdy są niezgodne z jego oczekiwaniami, i traktowanie błędów jako naturalnej części uczenia się.
W klasach I-III gry trafiają wprost do szkolnych wymagań: uczeń przynajmniej cztery razy w roku szkolnym bierze udział w klasowych lub szkolnych rozgrywkach gier planszowych, kościanych lub karcianych, notuje wyniki i analizuje zastosowane strategie. Zabawy towarzyskie są dobrym wstępem do takich rozgrywek, a przy okazji ćwiczą słownictwo, co rozwijają też zabawy słowne.
Bezpieczeństwo i częste błędy
- W mumiach owijaj tylko tułów, ręce i nogi, a twarz, zwłaszcza nos i usta, zostaw zupełnie odkryte.
- W pomidorze rozśmieszaj absurdem, a nie żartami z wyglądu, imienia czy wpadek kolegi. Dziecko, które poczuje się wyśmiane, szybko odejdzie od stołu.
- Zadania do wykupienia fantów powinny być wykonalne dla każdego: podskoki, piosenka, wierszyk. Nie wymyślaj kar, które zawstydzają.
- W głuchym telefonie szepcze się spokojnie, bez krzyczenia i dmuchania prosto do ucha.
- Pilnuj rotacji ról. Jeśli zawsze ta sama osoba prowadzi pomidora czy wymyśla zagadki, reszta szybko traci zainteresowanie.
Najczęstsze pytania
Jakie kategorie wybrać do państw-miast?
Poradnia psychologiczno-pedagogiczna z Wałbrzycha podaje najczęstsze: państwo, miasto, zwierzę, roślina, rzecz, imię, dyscyplina sportu, kolor, zawód, znana postać i tytuł filmu. Kategorie można dowolnie zmieniać według pomysłów graczy, na przykład dodać bohatera bajki dla młodszych.
W jakie gry towarzyskie grać w samochodzie?
Świetnie sprawdza się zgadywanie z opisu: prowadzący mówi na przykład, że to coś jest wysokie i rośnie w lesie, a reszta zgaduje. W podróży można pytać o to, co widać za oknem albo w środku pojazdu, a państwa-miasta poradnia poleca nawet do autokaru.
Jak wykupić fanty?
Najprościej zadaniem: skoczyć 10 razy na jednej nodze, zaśpiewać piosenkę albo powiedzieć wierszyk. Fanty zbiera się także w zabawie w to, co lata, więc obie gry dobrze łączyć w jednej rundzie.
Jaka zabawa towarzyska pomoże dzieciom poznać swoje imiona?
Poznaj moje imię: każde dziecko mówi swoje imię i zwierzę na tę samą literę, na przykład Zuzanna i zebra. Po pierwszej kolejce zmieniacie kategorię na państwa albo miasta, a imiona same zostają w pamięci.
Czym różnią się zabawy towarzyskie od imprezowych?
Towarzyskie można prowadzić przy stole w kilka osób, często z kartką i długopisem. Imprezowe są głośniejsze, ruchowe i przygotowane z myślą o urodzinach czy balu, przykłady znajdziesz na stronie zabawy imprezowe.
Inne rodzaje zabaw dla dzieci
Sprawdź też
Obóz według wieku dziecka