Zabawy motoryczne dla dzieci: w co się bawić?
Krótka odpowiedź
Zabawy motoryczne najwięcej dają dzieciom w wieku 3-6 lat, gdy uczą się panować nad całym ciałem, a potem nad dłonią. Do większości wystarczą poduszki, woreczek z grochem, włóczka i plastikowe butelki. Najpierw ćwicz ruchy całego ciała, a precyzyjne ruchy dłoni wprowadzaj stopniowo, bez pośpiechu i krytyki.
Ruch jest naturalną potrzebą dziecka i warunkiem jego prawidłowego rozwoju. Nauczycielki z publicznego przedszkola w Stargardzie dzielą umiejętności ruchowe na dwie grupy: motorykę dużą, czyli ruchy całego ciała, i motorykę małą, czyli sprawność dłoni.
Większość zabaw poniżej zmieści się w zwykłym mieszkaniu, a część pochodzi z metody Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne, w której dorosły i dziecko ćwiczą razem. Na końcu podpowiadamy, jak przejść do ćwiczeń dłoni.
Jeśli szukasz zabaw z naciskiem na łączenie ruchów rąk i nóg, zajrzyj też do działu zabawy koordynacyjne.
Spis treści
10 pomysłów na zabawy motoryczne dla dzieci
Wyścig żółwi
Zawodnicy stają na czworakach, a każdy dostaje na plecy woreczek z grochem jako skorupę. Na sygnał ruszają najszybciej, jak potrafią. Gdy woreczek spadnie, zaznaczacie miejsce, do którego dotarł żółw, a w kolejnych rundach dziecko próbuje pobić własny rekord.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- woreczek z grochem lub kaszą
Przeprawa przez rwącą rzekę
Przez pokój płynie wyobrażona rzeka, od stołu aż do kanapy. Poduszki to kamienie, po których trzeba przeskoczyć na drugi brzeg, nie wpadając do wody. Po każdej udanej przeprawie przestawiacie kamienie, jak w kolejnym poziomie gry.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- poduszki, jaśki lub kawałki materiału
Slalom z zawiązanymi oczami
Stawiasz w pokoju dwie butelki, dziecko przygląda się im i zapamiętuje, gdzie stoją. Potem z zasłoniętymi oczami przechodzi między nimi tak, żeby żadnej nie przewrócić. Po każdym udanym przejściu dokładasz kolejną przeszkodę.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- plastikowe butelki, chusta na oczy
Pajęcza sieć z włóczki
Między nogami stołu i krzesłami rozpinasz plątaninę włóczki. Mały ninja musi przejść na drugą stronę, przekraczając, przeczołgując się i wyginając tak, by nie zaplątać się w nitki. Za każdym razem układ sieci może być inny.
- Wiek
- przedszkolaki i starsi
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- włóczka lub sznurek, stół, krzesła
Szczudła z puszek
W dwóch pustych puszkach robisz dziurki i przewlekasz przez nie sznurek. Dziecko staje na puszkach, trzyma sznurki w dłoniach i nimi steruje, podnosząc szczudła przy każdym kroku. Najpierw spacer wzdłuż ściany, potem po całym pokoju.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- 2 puste puszki, sznurek
Skoki na kostkę
Dwa sznurki na podłodze wyznaczają start i metę. Każdy zawodnik rzuca kostką i wykonuje tyle skoków, ile wypadło oczek. Wygrywa ten, kto pierwszy przekroczy metę, a przy okazji maluch ćwiczy liczenie.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 2
- Rekwizyty
- kostka do gry, 2 sznurki
Spychacz
Dorosły przesuwa dziecko po podłodze, odpychając się rękami i nogami, a potem następuje zamiana ról i to dziecko pcha dorosłego. Dorosły ustępuje dopiero wtedy, gdy poczuje, że dziecko użyło całej swojej siły. Maluch czuje wtedy, że jest naprawdę silny.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- dziecko i dorosły
- Rekwizyty
- brak
Wspinaczka na drzewo
Dorosły staje pewnie jak drzewo, a dziecko, trzymając go za ręce, wspina się po nim jak najwyżej. Dorosły dyskretnie pomaga, żeby wspinaczka się udała. Zabawa buduje zaufanie i daje dziecku poczucie siły.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- dziecko i dorosły
- Rekwizyty
- brak
Zwijanie dywanu
Dziecko kładzie się na podłodze i turla się jak zwijany dywan, raz szybko, raz wolno. Potem próbuje zająć jak największą powierzchnię, rozciągając ręce i nogi, a następnie zwinąć się w jak najmniejszą kulkę. To ćwiczenie świadomości własnego ciała.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- miękka podłoga lub dywan
Piłka raz lewą, raz prawą
Dziecko łapie i odbija piłkę na zmianę jedną, a potem drugą ręką, a na koniec serii wrzuca ją do zaimprowizowanego kosza. Gdy to wychodzi, dołóżcie skoki na dwóch nogach w przód i w tył, a potem na jednej nodze.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- piłka, kosz lub pudło
Zajęcia metodą Weroniki Sherborne w domu krok po kroku
-
Powitanie
Zacznijcie od powitalnej piosenki na melodię Panie Janie i przesłania iskierki, czyli uścisku dłoni, dookoła kręgu.
-
Poznaj swoje ciało
Witajcie kolejne części ciała: poklepujcie stopy, ręce, ramiona, plecy i głowę, najpierw swoje, potem sąsiada.
-
Poziom podłogi
Ślizgajcie się na biodrach, pełzajcie na brzuchu, wijcie się na plecach, zwijajcie i rozwijajcie, raz szybko, raz wolno.
-
Przestrzeń i para
Pobiegajcie w przód i w tył z zatrzymaniem na hasło stop. Potem usiądźcie plecami do siebie i kołyszcie się, ocierajcie i przepychajcie.
-
Ćwiczenia przeciw
Czas na siłowanie: dziecko obejmuje nogę dorosłego rękami i nogami jak kula u nogi, a dorosły próbuje z nim chodzić. Zawsze pozwól dziecku poczuć, że wygrało dzięki własnej sile.
-
Wspólna kołderka
Na koniec usiądźcie razem przykryci jednym kocem i porozmawiajcie, co było miłe, co trudne i w co zagracie następnym razem.
Jakie zabawy motoryczne w jakim wieku
| Wiek | Co się sprawdza | Na co uważać |
|---|---|---|
| 2-3 lata | Turlanie, pełzanie, wspinaczka na dorosłego, sięganie po zabawkę z wyższej półki | Nie wyręczaj malucha w tym, co już potrafi, na przykład w ubieraniu się |
| 3-4 lata | Wyścig żółwi, przeprawa przez rzekę z poduszek, spychacz w parze z rodzicem | Nie przyspieszaj nauki ruchów, na które dziecko nie jest gotowe |
| 5-6 lat | Szczudła z puszek, slalom z zawiązanymi oczami, skoki na kostkę, piłka raz lewą, raz prawą ręką | Nie karć za potknięcie czy upuszczenie czegoś, bo to jeszcze bardziej usztywnia ruchy |
| 7 lat i więcej | Trudniejsza sieć z włóczki, skoki na jednej nodze na czas, taniec z własnym układem | Starsze dziecko może budować tory dla młodszego rodzeństwa pod okiem dorosłego |
Co dają dziecku zabawy motoryczne
Według WHO ruch w dzieciństwie służy zdrowym kościom i mięśniom, a także poprawia rozwój motoryczny i poznawczy. Nauczycielki ze Stargardu dodają, że rozwijanie motoryki dużej i małej poprawia całościowy rozwój dziecka, także społeczny, i pomaga mu lepiej radzić sobie w grupie przedszkolnej.
Metoda Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne skupia się na świadomości ciała i przestrzeni, a według opisu przedszkola poprawia obraz siebie i wzmacnia pozytywne poczucie własnej wartości. Skakanie na jednej i dwóch nogach, taniec czy zabawy z piłką usprawniają koordynację i kontrolę nad ciałem.
Kiedy i jak ćwiczyć motorykę małą
- Najpierw ruchy całego ciała, potem precyzja. Nauczycielki radzą nie nalegać na drobne ruchy, dopóki dziecko nie opanuje podstaw motoryki dużej.
- Szanuj bazgroły. Nawet jeśli rysunek wygląda chaotycznie, to ważny etap przed nauką pisania i rysowania.
- Codzienność to najlepszy trening: zapinanie guzików, wiązanie sznurówek i samodzielne ubieranie się ćwiczą dłonie lepiej niż niejedna zabawka.
- Gdy dziecko jest gotowe, sięgnij po zabawy przy stole. Pomysły na lepienie, nawlekanie i przekładanie znajdziesz w dziale zabawy manualne.
Bezpieczeństwo i częste błędy
- Tor przeszkód w mieszkaniu buduj z miękkich rzeczy i sprawdź, czy krzesła, po których dziecko się wspina, stoją stabilnie.
- Przy slalomie z zawiązanymi oczami idź blisko dziecka i usuń z trasy wszystko, o co mogłoby się uderzyć.
- W zabawach siłowych w parze dorosły kontroluje swoją siłę i ustępuje, gdy dziecko da z siebie wszystko. Chodzi o poczucie mocy, nie o przegraną.
- Pamiętaj o formie dziecka. Maluch osłabiony chorobą ma mniej sił i okazji do ćwiczeń, więc nie oczekuj od niego rekordów.
- Najczęstszy błąd to krytyka. Uwagi o niezdarności sprawiają, że dziecko jeszcze bardziej się usztywnia i traci ochotę do prób.
Najczęstsze pytania
Czym różni się motoryka duża od małej?
Motoryka duża to ruchy całego ciała: chodzenie, bieganie, skakanie, wspinanie się. Motoryka mała to sprawność dłoni i palców, potrzebna do rysowania, zapinania guzików i później pisania.
Jak ćwiczyć motorykę na placu zabaw?
Zachęcaj dziecko do skakania na dwóch nogach do przodu i do tyłu, potem na jednej nodze, i do gry w klasy. Korzystajcie ze wszystkich sprzętów na placu, a w drodze na plac z roweru.
Czy dieta ma znaczenie dla rozwoju ruchowego?
Nauczycielki ze Stargardu zwracają uwagę, że zdrowsze dzieci robią większe postępy ruchowe niż często chorujące, dlatego radzą dbać o zrównoważoną dietę i ogólny stan zdrowia.
Czym różnią się zabawy motoryczne od ogólnorozwojowych?
Motoryczne skupiają się na konkretnych umiejętnościach ruchowych i sprawności dłoni. Zabawy ogólnorozwojowe to szerszy zestaw ćwiczeń wzmacniających całe ciało, prowadzonych zwykle w formie gimnastyki.
Jak zrobić woreczek do wyścigu żółwi?
Wystarczy wsypać groch albo kaszę do woreczka na mrożonki i dobrze go zamknąć. Jeśli lubisz szyć, uszyj mały woreczek z materiału, podobny do tych z lekcji gimnastyki.
Inne rodzaje zabaw dla dzieci
Sprawdź też
Obóz według wieku dziecka