Zabawy domowe dla dzieci: w co się bawić?
Krótka odpowiedź
Przedszkolaki w wieku 3-6 lat to główni odbiorcy zabaw domowych, a ciepło-zimno nauczycielka ze Stargardu nazywa idealną zabawą dla 3-latka. WHO zaleca, by dziecko w wieku 2-4 lat spędzało przed ekranem najwyżej godzinę dziennie, więc resztę czasu warto wypełnić zabawą z rzeczami, które już masz. Potrzebne są łyżeczki, pudełka, butelki i odrobina wyobraźni.
Dom pełen jest rekwizytów: pudełko po butach może stać się samochodem, schody torem akrobatycznym, a zamrażarka skarbcem. Wystarczy spojrzeć na zwykłe przedmioty oczami przedszkolaka.
Pomysły zebrały nauczycielki z publicznego przedszkola w Stargardzie, które przygotowały je dla rodziców, oraz terapeutyczne przedszkole w Krośnie. Są tu zabawy ruchowe na małej przestrzeni, zręcznościowe przy stole i takie, które uczą rozmawiać o emocjach.
Po więcej pomysłów bez drogich zabawek zajrzyj do działu zabawy kreatywne.
Spis treści
10 pomysłów na zabawy domowe dla dzieci
Ciepło-zimno z naklejkami
Chowasz w pokoju kilka rzeczy, a dziecko ich szuka, słysząc od ciebie: ciepło, zimno, gorąco. Dorzucaj słowa pod, nad, za tobą, żeby przy okazji ćwiczyć określenia miejsca. Za każdy odnaleziony przedmiot maluch dostaje naklejkę.
- Wiek
- od 3 lat
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- kilka drobnych przedmiotów, naklejki
Kelner na jeden wieczór
Proponujesz dziecku, by na jeden wieczór zostało prawdziwym kelnerem. Wydajesz krótkie polecenia: podaj mamie łyżkę, połóż misia na półce, przynieś serwetkę. Każde wykonane zadanie nagradzasz pochwałą, najlepiej konkretną.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- 1
- Rekwizyty
- brak
Czasowniki z butelki
Do pustej butelki wrzucasz karteczki z czasownikami: skakać, tańczyć, czołgać się, kręcić się. Dziecko losuje jedną, ty czytasz ją na głos, a potem wszyscy razem wykonujecie tę czynność. Dobra zabawa na rozruszanie całej rodziny między posiłkami.
- Wiek
- 3-6 lat
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- pusta butelka, karteczki
Akrobata z łyżeczką
Dziecko schodzi po schodach, trzymając łyżeczkę z kulkami z papieru, i ma nie zgubić ani jednej. Wprawieni akrobaci mogą spróbować wersji z jajkiem. W mieszkaniu bez schodów podobny tor wyznaczy linia z taśmy na podłodze.
- Wiek
- przedszkolaki i starsze
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- łyżeczka, kulki z papieru
Pałeczki i pomponiki
Na stole leżą pomponiki, a każdy gracz ma papierową foremkę do babeczek. Trzeba przenieść pomponiki do foremki pałeczkami, bez dotykania ich dłońmi, trzymając pałeczki jedną lub obiema rękami. Na koniec liczycie, ile udało się zebrać wspólnie.
- Wiek
- od 3 lat
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- pomponiki, papierowe foremki do babeczek, pałeczki lub patyczki
Butelka-niespodzianka
Do plastikowej butelki wrzucasz kilka małych przedmiotów i dosypujesz ryżu mniej więcej do 5/6 wysokości. Butelkę szczelnie zakręcasz, a dziecko potrząsa nią i obraca, szukając wzrokiem wszystkich ukrytych skarbów.
- Wiek
- przedszkolaki
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- plastikowa butelka, ryż, kilka małych zabawek
Wykopaliska dinozaurów
Kilka dni wcześniej lepicie z masy solnej kości, zęby i ślady łap dinozaurów i czekacie, aż wyschną. Potem chowacie skamieliny w kartonie z piaskiem i razem prowadzicie wykopaliska. To zabawa, która wymaga cierpliwości, ale nagradza wielkim odkryciem.
- Wiek
- od 5 lat
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- masa solna, karton lub miska z piaskiem, pędzelek
Pudełko po butach zmienia się w...
Z pudełka po butach powstaje samochód, dom, pilot do telewizora albo skrzynia skarbów. Do zabawy warto się przebrać: przy skrzyni wszyscy zakładają opaski na oko jak piraci, a samochód dostaje własną tablicę rejestracyjną.
- Wiek
- przedszkolaki i starsze
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- pudełko po butach, kredki, taśma
Lodowe skarby
Wieczorem wkładacie do miski małe plastikowe zabawki, zalewacie je wodą i wstawiacie do zamrażarki. Następnego dnia dziecko wydobywa skarby z lodowej bryły, stukając tłuczkiem pod okiem dorosłego. Autorka pomysłu żartuje, że sąsiedzi pomyślą, że to kotlety.
- Wiek
- przedszkolaki i starsze
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- miska, woda, małe plastikowe zabawki, tłuczek
Czy królik umie przeprosić?
Odgrywasz pluszakami krótką scenkę, na przykład królik zabiera koledze sznurówkę i nie chce oddać. Potem rozmawiacie, jak czuje się kolega i co królik może zrobić, żeby było lepiej. Zabawa pomaga dziecku nazywać emocje i szukać sposobów na przeprosiny.
- Wiek
- 3-6 lat
- Liczba dzieci
- od 1
- Rekwizyty
- pluszaki
Jak zbudować domowy tor przeszkód
-
Zbierz rekwizyty
Przygotuj krzesło, kilka pudełek i kartonów, poduszki oraz lekką piłeczkę. To wszystko, czego potrzeba do domowego placu zabaw w salonie.
-
Rozstaw stacje
Zaplanuj przejście pod krzesłem, przeskakiwanie z kartonowego kamienia na kamień, marsz na jednej nodze po poduszkach i rzuty piłeczką do pudełek ustawionych w różnej odległości.
-
Ustal zasady
Powiedz jasno, co wolno, a czego nie: nie dotykamy podłogi między kamieniami, rzucamy tylko zza wyznaczonej linii. Celem jest przejście toru sprawnie i bez strącania przeszkód.
-
Pokaż przejście
Przejdź tor pierwszy, powoli i z komentarzem, a potem daj dziecku rundę próbną bez liczenia czasu.
-
Właściwe przejścia
Teraz można mierzyć czas albo liczyć trafienia do pudełek. Dla młodszego dziecka skróć trasę, dla starszego dołóż kolejne stacje.
-
Wyciszenie
Na koniec wspólnie sprzątnijcie tor, licząc pudełka i poduszki. Porządki to spokojne wygaszenie emocji po zabawie.
Jakie zabawy domowe w jakim wieku
| Wiek | Co się sprawdza | Na co uważać |
|---|---|---|
| 2-3 lata | Butelka-niespodzianka z ryżem, proste chowanie zabawki pod kocem, kąpanie zabawek w misce | Nic drobnego luzem na podłodze, a czas przed ekranem u 2-latka najwyżej godzina dziennie |
| 3-4 lata | Ciepło-zimno z naklejkami, kelner na jeden wieczór, czasowniki z butelki | Polecenia krótkie i pojedyncze, zawsze z pochwałą po wykonaniu |
| 5-6 lat | Wykopaliska dinozaurów, pałeczki i pomponiki, tor przeszkód z kilkoma stacjami | Przy zabawach z czekaniem, jak schnięcie masy solnej, zapowiedz z góry, kiedy będzie ciąg dalszy |
| 7 lat i więcej | Starsze rodzeństwo samo buduje tor przeszkód i wymyśla scenki z pluszakami dla młodszych | Starszak jest organizatorem, ale dorosły pilnuje, by zasady były dopasowane do najmłodszego |
Co dają dziecku zabawy domowe
Światowa Organizacja Zdrowia zaleca, by 3-latki i 4-latki codziennie spędzały co najmniej 180 minut na różnych formach aktywności, nie były unieruchomione dłużej niż godzinę naraz, a siedzący czas przed ekranem nie przekraczał godziny, przy czym mniej znaczy lepiej. Zabawy domowe pozwalają spełnić te zalecenia także wtedy, gdy pogoda nie pozwala wyjść na podwórko.
Przedszkole Guziczek zwraca uwagę, że wspólne zabawy uczą samodzielności, wspierają koncentrację i budują relację rodzica z dzieckiem, a tor przeszkód poprawia koordynację, równowagę i świadomość ciała. Scenki z pluszakami dają z kolei okazję do rozmowy o uczuciach, zanim dziecko samo znajdzie się w podobnej sytuacji.
Bezpieczeństwo i częste błędy
- Drobne przedmioty w zabawach dobieraj do wieku. Nauczycielka ze Stargardu radzi pomponiki dozwolone od 3 lat i nie za małe, a UOKiK przypomina, że łatwe do połknięcia elementy są groźne dla dzieci do 3 lat.
- Butelkę z ryżem i skarbami zakręć szczelnie, tak jak radzi przedszkole ze Stargardu, żeby maluch nie wysypał zawartości.
- Tłuczek do lodowych skarbów trzyma dziecko, ale obok zawsze siedzi dorosły. Bryłę postaw na ręczniku w misce, żeby lód nie pryskał po kuchni.
- Przy torze przeszkód usuń z trasy szklane i ostre przedmioty, a tam, gdzie dziecko skacze, rozłóż koc albo matę.
- Częsty błąd to zabawa, która zamienia się w wyścig z rodzeństwem. Tam, gdzie się da, liczcie punkty wspólne, tak jak radzą autorki przy zabawie z pomponikami.
Najczęstsze pytania
Ile czasu dziennie dziecko może spędzać przed ekranem?
WHO nie zaleca siedzącego czasu przed ekranem dla rocznych dzieci, a dla 2-4-latków wskazuje najwyżej godzinę dziennie. Dla maluchów w wieku 1-2 lat zaleca też co najmniej 180 minut różnorodnego ruchu każdego dnia.
Co przygotować dzień wcześniej?
Lodowe skarby i zamrożone w foremkach płatki kwiatów potrzebują nocy w zamrażarce, a skamieliny z masy solnej kilku dni schnięcia. Domowa ciastolina przechowywana w lodówce według przepisu ze Stargardu wytrzymuje około 3 dni.
Jak bawić się ruchowo w małym mieszkaniu?
Postaw na zabawy, które da się skalować: tor przeszkód może mieć dwie stacje zamiast sześciu, a czasowniki z butelki wymagają tylko kawałka dywanu. Sprawdzą się też zadania na równowagę, jak przenoszenie kulek z papieru na łyżeczce.
Czym różnią się zabawy domowe od świetlicowych?
Domowe są dla jednego lub kilkorga dzieci i dorosłego, który bawi się razem z nimi. Zabawy świetlicowe projektuje się dla większej grupy w różnym wieku, często w jednej sali.
Jak zachęcić dziecko do pomagania w domu przez zabawę?
Zamień obowiązki w role: kelner nakrywa do stołu, a przy kąpieli zabawek dziecko myje własne klocki i figurki. Nauczycielki ze Stargardu radzą jedno: chwalić, chwalić i jeszcze raz chwalić.
Inne rodzaje zabaw dla dzieci
Sprawdź też
Obóz według wieku dziecka